Ondernemers die tijdelijk betalingsproblemen hebben, staan vaak voor lastige keuzes. Welke rekeningen betaal je eerst? Leveranciers, personeel en vaste lasten voelen vaak urgenter dan een openstaande belastingschuld.
Toch kan die keuze grote gevolgen hebben. Wie de Belastingdienst bewust als financier gebruikt en belastingen structureel onbetaald laat, loopt niet alleen zakelijke risico’s. In sommige situaties kan een bestuurder zelfs privé aansprakelijk worden gesteld voor belastingschulden van de onderneming.
Aanleiding voor dit onderwerp is een recent artikel in Accountancy Vanmorgen, waarin wordt gewaarschuwd voor ondernemers die de fiscus als bank gebruiken. Die praktijk kan verstrekkende gevolgen hebben.
Waarom de Belastingdienst geen bank is
Tijdens de coronaperiode kregen ondernemers op grote schaal uitstel van belastingbetalingen. Daardoor ontstond bij sommige ondernemers het beeld dat de Belastingdienst flexibel omgaat met openstaande belastingschulden.
In de huidige situatie is dat anders. De reguliere regels zijn weer van toepassing. Ondernemers die betalingsproblemen hebben, kunnen nog steeds een betalingsregeling of uitstel aanvragen, maar dat vereist wel dat zij tijdig actie ondernemen.
Wie niets doet en belastingschulden laat oplopen, vergroot de risico’s voor de onderneming én voor zichzelf als bestuurder.
Wanneer kun je privé aansprakelijk worden voor een belastingschuld?
Een bv is in principe een zelfstandige rechtspersoon. Dat betekent dat schulden van de onderneming normaal gesproken niet automatisch privé op de bestuurder verhaald kunnen worden.
Toch zijn er uitzonderingen.
De Belastingdienst kan bestuurders onder bepaalde omstandigheden aansprakelijk stellen wanneer belastingschulden onbetaald blijven. Dat risico neemt toe wanneer sprake is van onbehoorlijk bestuur of wanneer een bestuurder onvoldoende maatregelen neemt zodra financiële problemen ontstaan.
Vooral wanneer duidelijk is dat belastingen niet betaald kunnen worden, is het belangrijk om direct in actie te komen. Afwachten maakt de situatie meestal alleen maar ingewikkelder.
Het risico van selectief betalen
Een situatie die regelmatig voorkomt, is dat ondernemers wel andere schuldeisers betalen, maar de Belastingdienst niet.
Dat lijkt op korte termijn soms logisch. Een leverancier kan immers stoppen met leveren, terwijl de gevolgen van een openstaande belastingschuld vaak minder direct zichtbaar zijn.
Toch schuilt hierin een risico.
Wanneer een onderneming structureel andere schuldeisers voorrang geeft terwijl belastingschulden blijven oplopen, kan dit later worden gezien als onbehoorlijk bestuur. Zeker wanneer de onderneming uiteindelijk in ernstige financiële problemen komt of failliet gaat.
Het bewust achterstellen van de Belastingdienst kan daardoor een belangrijke rol spelen bij een eventuele aansprakelijkstelling van bestuurders.
Wat moet je doen bij betalingsproblemen?
Financiële problemen betekenen niet automatisch dat een bestuurder aansprakelijk wordt gesteld. Vaak draait het juist om de manier waarop met die problemen wordt omgegaan.
Kom je erachter dat belastingen niet tijdig betaald kunnen worden? Dan is het verstandig om direct actie te ondernemen.
Denk daarbij aan:
- Inzicht houden in de actuele financiële situatie.
- Openstaande belastingschulden niet laten oplopen zonder plan.
- Tijdig contact opnemen met de Belastingdienst.
- Onderzoeken of een betalingsregeling mogelijk is.
- Professioneel advies inwinnen wanneer de problemen structureel worden.
Hoe eerder actie wordt ondernomen, hoe meer mogelijkheden er meestal nog beschikbaar zijn.
Wachten maakt de situatie vaak erger
Veel betalingsproblemen ontstaan niet van de ene op de andere dag. Vaak zijn er al eerder signalen zichtbaar, zoals oplopende schulden, liquiditeitsproblemen of moeite met het betalen van terugkerende verplichtingen.
Juist in die fase wordt vaak de fout gemaakt om de Belastingdienst tijdelijk als financier te gebruiken. Dat lijkt een eenvoudige oplossing, maar kan op langere termijn leiden tot extra druk, hogere schulden en mogelijk persoonlijke aansprakelijkheid.
De belangrijkste les uit de recente waarschuwing van fiscalisten en herstructureringsspecialisten is daarom duidelijk: gebruik de fiscus niet als bank. Ondernemers die betalingsproblemen tijdig erkennen en actie ondernemen, hebben doorgaans meer mogelijkheden om hun situatie onder controle te houden dan ondernemers die blijven wachten.
Conclusie
Een openstaande belastingschuld hoeft niet direct een groot probleem te zijn. Het echte risico ontstaat wanneer ondernemers bewust belastingen onbetaald laten, andere schuldeisers voorrang geven en geen actie ondernemen om de situatie op te lossen.
In zulke gevallen kan de Belastingdienst onder omstandigheden verder kijken dan alleen de bv en een bestuurder persoonlijk aanspreken.
Daarom is het verstandig om betalingsproblemen niet te negeren. Tijdig handelen biedt vaak meer oplossingen dan achteraf proberen de schade te beperken.
